ഒരേ ഭാഷയും സംസ്കാരവും ഗോത്രബന്ധങ്ങളും പങ്കിടുന്ന പഷ്തൂൺ സമൂഹങ്ങളെ വിഭജിച്ച ഡ്യൂറൻഡ് ലൈൻ; പാക്കിസ്ഥാനും അഫ്ഗാനുമിടയിലെ തർക്കരേഖ

നമ്മുടെ അയൽരാജ്യങ്ങളായ അഫ്ഗാനിസ്ഥാനും പാക്കിസ്ഥാനുമിടയിൽ 2,640 കിലോമീറ്റർ നീളമുള്ള രാജ്യാന്തര അതിർത്തിയുണ്ട്. ഇതാണു ഡ്യൂറൻഡ് ലൈൻ. ഹിന്ദുക്കുഷ് പർവതനിരകളുടെ ഭാഗങ്ങളുൾപ്പെടെ ദുർഘടമായ മലനിരകളിലൂടെയാണ് ഈ അതിർത്തി കടന്നുപോകുന്നത്. ഇരുരാജ്യങ്ങളിലുമായി അധിവസിക്കുന്ന പഷ്തൂൺ ഗോത്രവിഭാഗങ്ങളുടെ മേഖലയെ ഇത് വിഭജിക്കുന്നു.

ഗാലക്‌സി എസ്26 എത്തി; ‘പ്രൈവസി ഡിസ്‌പ്ലേ’, ഇനി ആരും ഒളിഞ്ഞുനോക്കില്ല! അൾട്രാ വാങ്ങാൻ എവിടെയാണ് ലാഭം?

1893ൽ ആണ് ഈ അതിർത്തിരേഖ നിലവിൽ വന്നത്. ബ്രിട്ടിഷ് ഇന്ത്യയുടെ വിദേശകാര്യ സെക്രട്ടറിയായിരുന്ന സർ ഹെൻറി മോർട്ടിമർ ഡ്യൂറൻഡിന്റെ പേരിലാണ് ഇത് അറിയപ്പെടുന്നത്. 1893 നവംബർ 12ന് ഡ്യൂറൻഡും അഫ്ഗാൻ അമീർ അബ്ദുർ റഹ്മാൻ ഖാനും തമ്മിൽ ഒപ്പുവച്ച കരാറിലൂടെ രേഖ സ്ഥാപിച്ചു. റഷ്യൻ സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ തെക്കോട്ടുള്ള വ്യാപനം തടയുക എന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെ, അഫ്ഗാൻ എമിറേറ്റിന്റെയും ബ്രിട്ടിഷ് ഇന്ത്യയുടെയും സ്വാധീനമേഖലകൾ നിർവചിക്കുകയായിരുന്നു ഈ ഒറ്റപ്പേജ് കരാറിന്റെ ഉദ്ദേശ്യം.

ഡ്യൂറൻഡ് ലൈൻ ബോധപൂർവം രണ്ടായി വിഭജിച്ചു

1894നും 1896നും ഇടയിൽ സംയുക്ത സർവേയിലൂടെ അതിർത്തി അടയാളപ്പെടുത്തി. എന്നാൽ വിദൂരവും ദുർഘടവുമായ പല പ്രദേശങ്ങളിലും കൃത്യമായ അടയാളപ്പെടുത്തൽ നടന്നില്ല. ഒരേ ഭാഷയും സംസ്കാരവും ഗോത്രബന്ധങ്ങളും പങ്കിടുന്ന പഷ്തൂൺ സമൂഹങ്ങളെ ഡ്യൂറൻഡ് ലൈൻ ബോധപൂർവം രണ്ടായി വിഭജിച്ചു. അഫ്ഗാനിസ്ഥാനിലെ ഏറ്റവും വലിയ വംശീയ വിഭാഗവും പാകിസ്ഥാനിലെ (പ്രധാനമായും ഖൈബർ പഖ്‌തൂൺഖ്വ, വടക്കൻ ബലൂചിസ്ഥാൻ എന്നിവിടങ്ങളിൽ) ഒരു പ്രധാന ന്യൂനപക്ഷവുമാണ് പഷ്തൂണുകൾ. ഈ വിഭജനം, ഒരിക്കലും അവസാനിക്കാത്ത അമർഷത്തിന് വിത്തുപാകി.

ADVERTISEMENT

മൂന്നാം ആംഗ്ലോ-അഫ്ഗാൻ യുദ്ധത്തിനുശേഷം 1919 ലെ റാവൽപിണ്ടി ഉടമ്പടി പോലുള്ള കരാറുകളിലൂടെ അതിർത്തി പുനഃസ്ഥാപിക്കപ്പെട്ടു. 1947 ൽ രൂപീകരിക്കപ്പെട്ടശേഷം പാകിസ്ഥാൻ ഈ അതിർത്തി അതിന്റെ പടിഞ്ഞാറൻ അതിരാക്കി. എന്നാൽ, സമ്മർദത്തിന് വഴങ്ങി ഒപ്പിട്ടതും ബ്രിട്ടിഷുകാർ പിൻവാങ്ങിയതോടെ കാലഹരണപ്പെട്ടതുമായ ഒരു കൊളോണിയൽ അടിച്ചേൽപ്പിക്കലാണ് ഇതെന്ന് വാദിച്ച് അഫ്ഗാനിസ്ഥാൻ ഈ രേഖയെ തള്ളിക്കളഞ്ഞു.

എതിർത്ത് വോട്ട് ചെയ്ത ഏക രാജ്യം

ഡ്യൂറൻഡ് ലൈൻ ഒരു സ്ഥിരം അതിർത്തിയായി അംഗീകരിക്കാൻ കാബൂൾ വിസമ്മതിച്ചു. പഷ്തൂൺ പ്രദേശങ്ങൾ ചേർത്ത് ഒരു സ്വതന്ത്ര രാഷ്ട്രം സ്ഥാപിക്കുകയോ ഒന്നാക്കുകയോ ചെയ്യുക എന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെയുള്ള ‘പഷ്തൂണിസ്ഥാൻ’ വാദത്തെ അവർ പിന്തുണച്ചു. ഈ നിലപാട് 1947-ൽ പാകിസ്ഥാന്റെ യുഎൻ അംഗത്വത്തെ എതിർക്കാൻ അഫ്ഗാനിസ്ഥാനെ പ്രേരിപ്പിച്ചു (എതിർത്ത് വോട്ട് ചെയ്ത ഏക രാജ്യം). 1950-60 കളിൽ അതിർത്തികൾ അടച്ചിടുന്നതിനും പ്രചാരണ യുദ്ധങ്ങൾക്കും ഇത് കാരണമായി.

ഇസ്രയേലിനെ ആക്രമിക്കാൻ ഒരുങ്ങിയ ബ്രിട്ടൻ: ടെൽ അവീവ് രക്ഷപ്പെട്ടത് തലനാരിഴയ്ക്ക്

ADVERTISEMENT

ദുർഘടമായ പർവതപ്രദേശങ്ങളാൽ നിറഞ്ഞ ഈ അതിർത്തി സോവിയറ്റ്-അഫ്ഗാൻ യുദ്ധകാലത്ത് (1979–1989) പാകിസ്ഥാനിൽ നിന്നുള്ള മുജാഹിദീൻ പോരാളികൾക്കും സഹായങ്ങൾക്കുമുള്ള ഒരു ഇടനാഴിയായി പ്രവർത്തിച്ചു. 9/11 ഭീകരാക്രമണത്തിനുശേഷം, ഈ പ്രദേശം താലിബാൻ, അൽ ഖായിദ, തെഹ്‌രികെ താലിബാൻ പാക്കിസ്ഥാൻ (ടിടിപി) തുടങ്ങിയവയുടെ പ്രധാന കേന്ദ്രമായി മാറി.മുൻ അഫ്ഗാൻ ഭരണകൂടങ്ങളെപ്പോലെ കാബൂളിലെ താലിബാൻ സർക്കാരും ഡ്യൂറൻഡ് ലൈനിനെ ഒരു കൃത്രിമ രേഖയായാണ് കാണുന്നത്.